Koude- en warmtenetten

Wat zijn warmte- en koudenetten?

Warmtenet of koudenet wordt in het Energiedecreet gedefinieerd als een geheel van onderling verbonden leidingen en de daarmee verbonden hulpmiddelen die noodzakelijk zijn voor stadsverwarming of -koeling, met uitsluiting van netwerken op een industriële site (art. 1.1.3.,133/2°).   

Stadsverwarming of -koeling wordt in het Energiedecreet gedefinieerd als de distributie van thermische energie in de vorm van stoom, warm water of gekoelde vloeistoffen vanuit een centrale productie-installatie via een netwerk dat verbonden is met meerdere gebouwen of locaties, voor het verwarmen of koelen van ruimten of processen (art. 1.1.3.,113/1/1°).

Warmtenetten brengen dus via ondergrondse, geïsoleerde buizen warmte uit centrale warmtebronnen naar meerdere warmteverbruikers. Het warmtenet functioneert als een heel grote centrale verwarming op de schaal van een wijk, stad of zelfs regio. Koudenetten zijn een vergelijkbare oplossing voor de collectieve levering van koeling, via een leidingnet aan grote afnemers.

De warmteklanten kunnen heel divers zijn: bedrijven, tertiaire sector, woningen, publieke gebouwen,… De warmte wordt via water onder druk (of via stoom voor industriële warmte-uitwisseling) in een gesloten netwerk getransporteerd, met aparte leidingen voor de aanvoer en de retour van warmte. Een warmtewisselaar bij de verbruikers levert de warmte aan de binneninstallatie, voor ruimteverwarming en sanitair warm water, of voor industriële proceswarmte.

Warmtenetten zijn geen duurzame bron op zich, maar een transportmiddel voor collectieve warmtevoorziening.

Bron: https://warmtenet.ode.be/nl/hoewerkthet

Warmtenetten in Vlaanderen?

In Vlaanderen bestaan een beperkt aantal warmtenetten.

Artikel 3/1.3.1 van het Energiebesluit bepaalt dat de warmte- of koudenetbeheerder bepaalde gegevens moet melden aan de VREG.

Deze meldingsplicht geldt vanaf 1 april 2019.

Aan de beheerders van alle al bestaande warmte- en/of koudenetten wordt gevraagd om vóór 1 mei 2019 hun net aan te melden via een meldingsformulier.

Nieuwe warmte- en koudenetten en netten waarbij een uitbreiding of wijziging heeft plaatsgevonden moeten zich binnen dertig dagen na de indienstneming of uitbreiding aanmelden bij de VREG via een meldingsformulier.

Sociale energiemaatregelen

Artikel 5/1.1.1 van het Energiebesluit bepaalt hoe warmte- en koudeleveranciers moeten omgaan met huishoudelijke afnemers die niet (tijdig) betalen.

Afsluiting bij wanbetaling

In geval van wanbetaling moet de leverancier een aantal stappen doorlopen (o.a. een eerste herinneringsbrief, een aangetekende brief met formele ingebrekestelling, een afbetalingsplan, een tweede herinneringsbrief) voor hij eventueel de levering van warmte kan stopzetten. Deze procedure is uitgebreider dan bij elektriciteit en aardgas.

De warmte- of koudeleverancier kan pas overgaan tot opzegging van het leveringscontract, na indiening van een verzoek tot afsluiting bij de lokale adviescommissie, in volgende gevallen:

  • De huishoudelijke afnemer heeft binnen 15 kalenderdagen na de verzending van de ingebrekestelling niet schriftelijk gereageerd;
  • De huishoudelijke afnemer heeft binnen 15 dagen nadat hij schriftelijk heeft gereageerd de factuur niet betaald of geen afbetalingsplan aanvaard.
  • De huishoudelijke afnemer heeft, nadat een afbetalingsplan werd vastgelegd, zijn afbetalingsverplichtingen niet nagekomen en gaat na de herinneringsbrief niet in op betaling.

Let op, bij warmte- en koudenetten is een budgetmeter niet mogelijk.

Afsluiting in andere omstandigheden

Een warmte- of koudeleverancier kan een leveringscontract alleen opzeggen, na indiening van een verzoek tot afsluiting bij de lokale adviescommissie, om volgende andere reden:

  • Bij een nieuw aangesloten wooneenheid, als de huishoudelijke afnemer binnen de 30 kalenderdagen zelf geen leveringscontract heeft afgesloten.
  • Als de warmte- of koudeleverancier zijn activiteiten wil stopzetten, en de huishoudelijke afnemer binnen de 30 kalenderdagen zelf geen leveringscontract heeft afgesloten met een andere leverancier.

Let op, het contract kan niet worden opgezegd als er op het net maar één warmte- of koudeleverancier actief is (er kan dan namelijk geen ander leveringscontract worden afgesloten). 

De afsluiting

Een warmte- of koudeleverancier kan een leveringscontract alleen opzeggen als hij een opzeggingstermijn van ten minste zestig kalenderdagen in acht neemt. De lokale adviescommissie moet een positief advies geven over de afsluiting.

Er is een specifieke procedure bij een verhuis (art. 5/1.4.1 Energiebesluit), bij een gezamenlijke afsluiting (art. 5/1.4.2 Energiebesluit) en bij een leegstaande woning (art. 5/1.4.3)

Als algemene regel geldt dat een huishoudelijke afnemer niet kan worden afgesloten tijdens de winterperiode van 1 december tot 1 maart.

Rol van de VREG

In de eerste helft van 2019 krijgt de VREG voor het eerst taken toegewezen ivm warmte- en koudenetten. De taken bestaan vooral uit:

  • Informeren van afnemers
  • Toezicht op de dienstverlening van warmte- en koudeleveranciers 
  • Toezicht op de zekerheid en betrouwbaarheid van de warmte- en koudenetten
  • Bemiddelen en beslechten van geschillen
  • Toezicht en controle op de bepalingen van het decreet en uitvoeringsbepalingen

Meer informatie en rechtsgrond

Meer informatie over het beleidsplatform van 1/4/2019: https://www.vreg.be/nl/beleidsplatform-warmtenetten 

Meer informatie: https://www.energiesparen.be/groene-energie-en-wkk/professionelen/warmtenetten  

Energiedecreet en Besluit