Energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop

Hebt u een digitale meter ? Dan kan u vanaf 2022 aan energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop doen. 

  • Bij energiedelen kunnen afnemers zelf opgewekte energie direct delen met een groep buren, vrienden, familie, overheden, kmo’s, of met zichzelf.
  • Met persoon-aan-persoonverkoop kunnen afnemers ook rechtstreeks verkopen aan een andere afnemer.

Meer weten over de digitale meter?

Energiedelen binnen een groep

U ontvangt geen vergoeding voor de energie die u deelt.   

→ energiedelen in een gemeenschappelijk gebouw

                                  

 energiedelen in een energiegemeenschap

               
          

Energiedelen met uzelf

U ontvangt geen vergoeding voor de energie die u deelt.
 

→  energiedelen tussen eigen vestigingen

Persoon-aan-persoonverkoop

U verkoopt uw energie of schenkt die gratis weg.
 

→  energie verkopen tussen 2 verschillende afnemers

   

Fluvius werkt aan een protocol voor energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop. Dat protocol doet alles technisch werken. De VREG keurde in juni een tweede versie van dat protocol goed (BESL-2022-57). Die versie van het protocol geldt vanaf 1 juli 2022 en regelt energiedelen in een gemeenschappelijk gebouw, energiedelen met uzelf en persoon-aan-persoonverkoop. Voorlopig geldt daarbij de voorwaarde dat alle deelnemers een afnamecontract hebben bij dezelfde leverancier. De volgende versie van het protocol zal ook energiedelen in een energiegemeenschap regelen.

Wie kan aan energiedelen of persoon-aan-persoonverkoop doen?

Energiedelen binnen een groep

a) Energiedelen in een gemeenschappelijk gebouw

Wat is het?

Woont of werkt u in een gemeenschappelijk gebouw? Dan kan u samen met de andere bewoners of gebruikers investeren om energie te produceren in dat gebouw. U kan die energie dan delen onder elkaar. Dat gebeurt per kwartier. Energiedelen moet kosteloos gebeuren: u krijgt geen vergoeding voor de energie die u deelt.

Wie kan het doen?

  • Iedereen die woont in of gebruik maakt van een gemeenschappelijk gebouw aangesloten op het elektriciteitsnet en een digitale meter heeft. 
  • Dat kunnen zowel natuurlijke personen als rechtspersonen zijn: burgers, lokale overheden, kmo’s tot grote ondernemingen. 
  • Let op: 
    • Het energiedelen mag niet de belangrijkste commerciële of professionele activiteit zijn.
    • Wilt u energiedelen in een gemeenschappelijk gebouw? Dan moet u daarvoor geen energiegemeenschap oprichten.

Voorbeeld

Bewoners van een appartementsgebouw of bedrijven in een kantorencomplex laten zonnepanelen plaatsen op het dak van hun gebouw. Produceren die zonnepanelen energie? Dan wordt die zonne-energie verdeeld over de bewoners of bedrijven in dat gebouw, bijvoorbeeld afhankelijk van het investeringsbedrag van elke bewoner of elk bedrijf. 

b) Energiedelen in een energiegemeenschap

Wat is het?

Bent u een deelnemer van een energiegemeenschap? Dan kan u samen investeren om energie te produceren en die energie delen onder elkaar. Energiedelen gebeurt per kwartier. En het moet kosteloos gebeuren: u krijgt geen vergoeding voor de energie die u deelt.

      

Wie kan het doen?

Er zijn twee soorten energiegemeenschappen. Lees meer over een energiegemeenschap van burgers en een hernieuwbare-energiegemeenschap.

Voorbeeld

  • Een buurt met een woonwijk en kmo-zone richt samen een hernieuwbare-energiegemeenschap op. De betrokken bewoners en bedrijven hebben aandelen van de hernieuwbare-energiegemeenschap die zonnepanelen en een windmolen plaatst. Ze delen de geproduceerde energie onder elkaar. Ze kunnen er ook voor kiezen om andere diensten aan te bieden, bijvoorbeeld oplaaddiensten voor elektrische wagens.
  • Verschillende rusthuizen, kinderdagverblijven, scholen, … verspreid over Vlaanderen verenigen zich binnen een energiegemeenschap van burgers. Ze plaatsen zonnepanelen. De instellingen op de verschillende locaties gebruiken de geproduceerde energie van die zonnepanelen. 

Energiedelen met uzelf

Wat is het?

Produceert u zelf energie en hebt u meerdere verblijfplaatsen of gebouwen in Vlaanderen? Dan kan u energiedelen tussen die verschillende locaties. De energie die u zelf produceert maar niet gebruikt op de ene locatie deelt u dan met de andere locatie. Energiedelen gebeurt per kwartier

Wie kan het doen?

  • Iedereen die twee of meer toegangspunten heeft op het elektriciteitsnet en een digitale meter heeft. 
  • Dat kunnen zowel natuurlijke personen als rechtspersonen zijn: burgers, lokale overheden, kmo’s tot grote ondernemingen.
  • Let op: het energiedelen mag niet de belangrijkste commerciële of professionele activiteit zijn.

Voorbeeld

  • Een bedrijf heeft vier kantoren op een verschillende plaats in Vlaanderen. Op het dak van één kantoor liggen zonnepanelen. De overschotten aan zonne-energie op die locatie worden gedeeld met de drie andere kantoren. 
  • Een koppel heeft een woning met zonnepanelen en een appartement aan zee. Ze gaan elk weekend naar zee. Produceren de zonnepanelen energie? Dan kunnen ze het overschot aan zonne-energie van hun woning delen met hun appartement.

Persoon-aan-persoonverkoop

Wat is het?

Produceert u zelf energie maar hebt u geen andere locatie(s) om uw overschotten mee te delen? Dan kan u die overschotten rechtstreeks verkopen aan één andere afnemer. Dat heet persoon-aan-persoonverkoop of peer-to-peerhandel. Gratis wegschenken mag ook. U bepaalt zelf de prijs en regelt de eventuele betaling onderling. Persoon-aan-persoonverkoop gebeurt per kwartier.

Wie kan het doen?

  • Iedereen die aangesloten is op het elektriciteitsnet en een digitale meter heeft. 
  • Dat kunnen zowel natuurlijke personen als rechtspersonen zijn: burgers (familieleden, vrienden, buren, ...), lokale overheden, kmo’s tot grote ondernemingen.
  • Let op: de persoon-aan-persoonverkoop mag niet de belangrijkste commerciële of professionele activiteit zijn.

Voorbeeld

Een koppel heeft een woning met zonnepanelen. Op bepaalde momenten hebben ze een overschot aan zonne-energie. Ze geven dat overschot weg aan hun zoon. Die woont met zijn gezin op een andere locatie.


Wat hebt u nodig voor energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop?

  • Elke locatie/deelnemer heeft een eigen aansluiting op het elektriciteitsnet van Fluvius met een eigen meter.
  • Elke locatie/deelnemer heeft een digitale meter .
  • Elke locatie/deelnemer heeft aan Fluvius de toestemming gegeven om kwartierwaarden uit die digitale meter uit te lezen en die door te sturen naar zijn leverancier (‘meetregime 3’). U geeft die toestemming door meetregime 3 aan te vragen bij uw leverancier. U betaalt dan 1,19 euro (incl. btw) extra per jaar voor het tarief databeheer. Dat tarief databeheer is een onderdeel van de nettarieven.
  • U vraagt bij uw leverancier best na of er specifieke voorwaarden aan het energiedelen of de persoon-aan-persoonverkoop verbonden zijn. Voorlopig moet elke locatie/deelnemer een afnamecontract hebben bij dezelfde elektriciteitsleverancier

Wat zijn de voordelen?

Energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop hebben enkel een effect op de energiecomponent  van de elektriciteitsfactuur. Het blijft dus het meest voordelig om uw geproduceerde energie zo veel mogelijk zelf te verbruiken. 

Lees meer over de verschillende onderdelen van de energiefactuur.

  • U produceert energie: Zet u een overschot op het net? Dan krijgt u een terugleveringsvergoeding van uw leverancier. Op onze website kan u opvolgen hoe hoog die terugleveringsvergoedingen gemiddeld zijn. In juli 2022 was dat 19 eurocent/kWh. Verkoopt of deelt u dat overschot? Dan valt die terugleveringsvergoeding weg. Maar voor de ontvanger van uw overschot is die energie meer waard. In juli 2022 was dat gemiddeld 31 eurocent/kWh. 
  • U ontvangt energie: U betaalt minder voor de energiecomponent aan uw leverancier. Op onze website kan u opvolgen hoe hoog die energiecomponent gemiddeld is. In juli 2022 was dat 31 eurocent/kWh. Voor elke ontvangen kWh zonne-energie valt die energiecomponent weg. Maar u blijft voor die ontvangen energie wel nettarieven, heffingen en kosten voor groene stroom en warmte-krachtkoppeling betalen.

Let op:

  • De energiecomponent en terugleveringsvergoeding hangen af van het contract met uw leverancier. Het bedrag per kWh kan dus afwijken van de gemiddelde cijfers op onze website.
  • Hebt u een overschot in een bepaald kwartier? En verkoopt of deelt u dat met iemand anders? Dan wordt dat overschot in mindering gebracht van het elektriciteitsverbruik van de andere in dat kwartier. Verbruikt die andere op dat moment niets? Dan wordt er niets in mindering gebracht. U ontvangt dan wel een terugleveringsvergoeding.
  • Doet u aan energiedelen of persoon-aan-persoonverkoop? Dan moet u nog altijd een contract nemen bij een leverancier voor momenten waarop u geen energie produceert of ontvangt.

Verrekeningen energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop

Fluvius voert de verrekeningen bij energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop uit. Daarom zal Fluvius:

  • de verschillende vormen van energie-uitwisseling registreren;
  • bepaalde deelnamevoorwaarden controleren, bv. of de kwartierwaarden uit de digitale meter worden uitgelezen;
  • de afgenomen, geïnjecteerde en gedeelde energievolumes doorgeven aan de betrokkenen en de energieleveranciers.

Hebt u daarover vragen? Bekijk de veelgestelde vragen van Fluvius.

Meer weten?

In deze artikels van het Energiedecreet leest u meer: 

Veelgestelde vragen over energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop

Waarom zijn nog niet alle wettelijk verplichte vormen van energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop mogelijk? Wat doet de VREG daaraan?

Energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop zijn nieuwe activiteiten. Artikelen 7.2.1 en 7.2.2, §2 van het Energiedecreet regelen die nieuwe activiteiten. Die bepalingen traden in werking op 1 januari 2022. Dat gebeurde met een besluit van de Vlaamse Regering. De Vlaamse Regering keurde het besluit in december 2021 definitief goed. Eind december 2021 verscheen het besluit in het Belgisch Staatsblad.  

Voorafgaande ontwerpregelgeving 
Tot het besluit van de Vlaamse Regering definitief werd goedgekeurd, voorzag de ontwerpregelgeving een gefaseerde invoering van energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop. Na het advies van de Raad van State werd die fasering op het laatste moment geschrapt. Dat doorkruiste de implementatievoorbereidingen van Fluvius en de VREG. Wij legden in augustus 2021 met BESL-2021-51 een consultatieprocedure op. Met die consultatie moest Fluvius belanghebbenden betrekken bij de implementatie.   

Eerste versie protocol 
Voor energiedelen in gebouwen had Fluvius al een consultatieprocedure doorlopen en een voorstel van protocol ingediend. Volgens de fasering in de ontwerpregeling zou in de eerste fase namelijk alleen die vorm van energiedelen worden ingevoerd. Het protocol omschrijft hoe energiedelen in gebouwen technisch werkt.  

We keurden dat protocol goed met BESL-2021-146. Zo was die vorm van energiedelen al mogelijk vanaf 1 januari 2022. 

Tweede versie protocol 
De VREG spoorde Fluvius aan zo snel mogelijk ook de andere vormen van energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop mogelijk te maken door het protocol aan te vullen. Fluvius stelde ondertussen een nieuwe versie van het protocol op. Die nieuwe versie regelt energiedelen in een gemeenschappelijk gebouw, energiedelen met uzelf en persoon-aan-persoonverkoop. Voorlopig geldt daarbij de voorwaarde dat alle deelnemers een afnamecontract hebben bij dezelfde leverancier.  

We keurden de tweede versie van het protocol goed met BESL-2022-57. Die versie geldt vanaf 1 juli 2022. 

Handhavingsbeslissingen 
Toch stelden we vast dat nog altijd niet alle vormen van energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop mogelijk zijn. Daarom hebben wij een aantal handhavingsbeslissingen genomen. Met die beslissingen willen we Fluvius aanzetten om de wetgeving na te leven. Een uitgebreid traject van ingebrekestellingen en hoorzittingen ging aan de beslissingen vooraf. We hebben de elektriciteitsdistributienetbeheerders een administratieve geldboete opgelegd.  

Fluvius heeft aangegeven alle vormen van energiedelen en persoon-aan-persoonverkoop vanaf januari 2023 mogelijk te maken. De volgende versie van het protocol zal dan ook energiedelen in een energiegemeenschap regelen. En de voorwaarde dat alle deelnemers een contract moeten hebben bij dezelfde leverancier zal wegvallen. Gebeurt dat niet? Dan moeten de elektriciteitsdistributienetbeheerders vanaf 1 februari 2023 een administratieve geldboete betalen per kalenderdag dat ze de wet niet naleven. 

Consultatie derde versie protocol 
Fluvius organiseert een consultatie over de derde versie van het protocol. Die consultatie loopt van 29 juli 2022 tot en met 19 september 2022. 

Meer informatie over die consultatie vindt u op de website van Fluvius

Algemene info over energiedelen vindt u hier.

Ik wil mijn overschot aan zonne-energie delen (met mezelf) of verkopen. Wat moet ik doen?

Neem contact op met uw leverancier. Vraag na of er specifieke voorwaarden aan het energiedelen of de persoon-aan-persoonverkoop verbonden zijn. Zo moet elke locatie/deelnemer een digitale meter hebben en voorlopig een afnamecontract bij dezelfde elektriciteitsleverancier. Vraag uw leverancier om meetregime 3 te activeren. Met meetregime 3 geeft u Fluvius de toestemming om kwartierwaarden uit de digitale meter uit te lezen en die door te sturen naar de leverancier. Zo kan uw leverancier uw elektriciteitsfactuur en die van de andere locatie(s)/deelnemer(s) automatisch aanpassen.  

Meldt u aan in Mijn Fluvius. Daar staan alle verdere stappen die u moet nemen toegelicht. 

Doet u aan persoon-aan-persoonverkoop? En wil u uw energie niet gratis wegschenken? Spreek dan met de ontvanger van uw energie onderling een prijs af. U bepaalt zelf hoe u die afspraak (contractueel) regelt.  

Algemene info over energiedelen vindt u hier.

Ik vraag meetregime 3 aan bij mijn leverancier om aan energiedelen of persoon-aan-persoonverkoop te doen. Mag mijn leverancier dat weigeren?

Nee. Uw leverancier is verplicht om op uw vraag meetregime 3 voor u aan te vragen bij Fluvius . Die verplichting volgt uit Art. 4.2.13, §2 en §3 van het Technisch Reglement Distributie Elektriciteit.   

U vraagt bij uw leverancier best wel na of er specifieke voorwaarden aan het energiedelen of de persoon-aan-persoonverkoop verbonden zijn. Zo moet elke locatie/deelnemer een digitale meter hebben en voorlopig een afnamecontract bij dezelfde elektriciteitsleverancier.  

Algemene info over energiedelen vindt u hier.

Moet ik nettarieven betalen voor de energie die ik ontvang via zonnedelen (met mezelf) of persoon-aan-persoonverkoop?

Ja. Voor de ontvangen energie valt enkel de energiecomponent aan uw leverancier weg. U betaalt voor die energie dus wel nog nettarieven, heffingen en kosten voor groene stroom en warmte-krachtkoppeling. 

Algemene info over energiedelen vindt u hier.