Warmte-krachtcertificaten

De Vlaamse regering bevordert primaire energiebesparing door de aanwending van kwalitatieve warmte-krachtinstallaties voor de productie van elektriciteit en warmte.

Dit systeem is grotendeels analoog aan dat van de groenestroomcertificaten en bestaat dus ook uit 2 delen:

  • Enerzijds krijgen eigenaars van kwalitatieve warmte-krachtinstallaties (WKK-producenten) warmte-krachtcertificaten van de VREG.
  • Anderzijds moeten toegangshouders die geregistreerd stonden in het toegangsregister van een elektriciteitsdistributienetbeheerder, een beheerder van een gesloten distributienet, de beheerder van het plaatselijk vervoernet van elektriciteit of beheerder van het transmissienet, op een afnamepunt in het Vlaamse Gewest, jaarlijks een bepaald aantal WKC’s (het quotum) inleveren bij de VREG.


In het Vlaams Gewest worden de volgende technologieën als kwalitatieve warmte-krachtkoppeling beschouwd:

  • tegendrukstoomturbine:
    een stoomturbine, waar stoom op hoge druk in de turbine komt en op lagere druk de turbine verlaat. De stoom aan de lagedrukzijde wordt daarna verder gebruikt voor nuttige warmtetoepassingen;
  • aftap-condensatiestoomturbine:
    een stoomturbine waar stoom op hoge druk in de turbine komt en waar een deel van de stoom op lagere druk wordt afgetapt voor nuttige warmtetoepassingen. De rest van de stoom ontspant verder door de turbine, en condenseert daarna volledig tot water, in een condensor;
  • gasturbine met warmteterugwinning:
    een turbine die wordt aangedreven door de interne verbranding van gas. De warmte in de uitlaatgassen wordt gebruikt voor de aanmaak van stoom, warm water of hete lucht of voor een andere vorm van warmterecuperatie;
  • stoom- en gasturbine met warmteterugwinning:
    een naschakeling van een gasturbine met warmteterugwinning en een stoomturbine (tegendruk of aftap-condensatie);
  • interne verbrandingsmotor:
    een zuigermotor die wordt aangedreven op aardgas, diesel of biobrandstof, waarbij de vrijgekomen warmte uit de motorkoeling en in de rookgassen nuttig aangewend wordt;
  • stirlingmotor:
    een externe verbrandingsmotor waarbij lucht heen en weer wordt geschoven tussen een hete en een koude ruimte. De lucht in de hete ruimte zet uit onder het opnemen van warmte en verricht arbeid door een zuiger te bewegen, waarna de lucht weer naar de koude ruimte beweegt, afkoelt en inkrimpt;
  • brandstofcel:
    een elektrochemisch toestel dat chemische energie van een doorgaande reactie direct omzet in elektrische energie, waarbij anders dan bij een batterij of accu voortdurend nieuwe reagentia (reageermiddelen) van buiten kunnen worden aangevoerd. Afhankelijk van het type brandstofcel komt bij dit proces een hoge of lage hoeveelheid warmte vrij, die nuttig kan worden aangewend;
  • stoommachine:
    een machine die de energie van hete, onder druk staande stoom voor een deel omzet in mechanische arbeid. Over het algemeen gebeurt dat door de stoom in een of meer zuigers te laten uitzetten en de arbeid hieruit op een vliegwiel over te brengen;
  • organische Rankine-cyclus:
    een gesloten cyclus waarbij, zoals in een klassieke elektriciteitscentrale, een medium wordt opgewarmd tot gasvormige toestand op hoge druk, en daarna ontspant over een turbine en condenseert. Waar dit medium bij klassieke elektriciteitscentrales altijd water is dat wordt opgewarmd tot stoom, is dit bij de organische Rankine cyclus een medium met een lagere verdampingswaarde dan water (bv. butaan of ammoniak), zodat deze ook bij relatief lage temperaturen kan worden omgezet in een gasvormige toestand en een turbine kan aandrijven;
  • overige types technologieën en combinaties daarvan die voldoen aan de definitie van warmte-krachtinstallatie volgens het Elektriciteitsdecreet, met name 'de opwekking in één proces van warmte en elektriciteit en/of mechanische energie'.

Toekenning

WKK-producenten kunnen bij de VREG warmte-krachtcertificaten krijgen voor de primaire energiebesparing van hun kwalitatieve warmte-krachtinstallatie in het Vlaams Gewest.

Een warmte-krachtcertificaat toont aan dat een bepaalde hoeveelheid primaire energie werd bespaard in een kwalitatieve warmte-krachtinstallatie in vergelijking met een situatie waarin dezelfde hoeveelheid elektriciteit en/of mechanische energie en warmte gescheiden worden opgewekt. WKK-producenten aan wie een warmte-krachtcertificaat wordt toegekend, ontvangen dat niet op papier. WKC’s bestaan enkel virtueel en worden bewaard in de online handelsdatabank van de VREG.

De producenten kunnen deze warmte-krachtcertificaten verkopen aan elektriciteitsleveranciers-toegangshouders die aan hun certificatenverplichting moeten voldoen of aan derden (handelaars).. Indien de WKK-producent zelf ook elektriciteitsleverancier of toegangshouders  is, kan hij eigen certificaten gebruiken om aan zijn certificatenverplichting te voldoen.

Quotumverplichting warmte-krachtkoppeling

Zie MEDE-2014-01

Aanvaardbaarheid van warmte-krachtcertificaten

Niet alle uitgereikte warmte-krachtcertificaten zijn aanvaardbaar in het kader van de certificatenverplichting. Met name warmte-krachtinstallaties in dienst genomen of ingrijpend gewijzigd voor 2002 krijgen warmte-krachtcertificaten die niet aanvaardbaar zijn. Installaties die geen recht meer hebben op aanvaardbare WKC, kunnen wel nog garanties van oorsprong aanvragen voor de geproduceerde elektriciteit uit kwalitatieve warmte-krachtkoppeling.

Bovendien krijgt elke warmte-krachtinstallatie met een startdatum voor 1 januari 2013 vanaf 4 jaar na de indienstneming of de ingrijpende wijziging van de warmte-krachtinstallatie steeds minder aanvaardbare warmte-krachtcertificaten, en méér niet-aanvaardbare. Dit noemt men de “degressiviteit”.

Warmte-krachtcertificaten kunnen worden ingeleverd in het kader van de certificatenverplichting tot tien jaar na de toekenning ervan.

Administratieve boete

Als een toegangshouder het juiste aantal WKK-certificaten indient, voldoet hij aan zijn certificatenverplichting. Als hij te weinig certificaten inlevert, zal hij per ontbrekend certificaat een administratieve boete moeten betalen.

De administratieve boetes worden gestort in het Energiefonds. Dit fonds wordt onder meer gebruikt voor het beleid inzake het rationeel energiegebruik, de ondersteuning van warmte-krachtkoppeling en van hernieuwbare energiebronnen en de flexibele mechanismen van het protocol van Kyoto.

Datum inleveringsronde Boete per ontbrekend certificaat (euro)
Tot en met 31/03/2012 45
Tot en met 31/03/2015 41
Na 31/03/2015 38

De boeteprijs is bepaald in artikel 13.3.5, §1van het Energiedecreet.

Rechtsgrond

De decretale basis voor het systeem van de warmte-krachtcertificaten werd vastgelegd in de artikelen 7.1.1 tot en met 7.1.14 van het Energiedecreet. De administratieve boete bij overtreding van de certificatenverplichting staat beschreven in artikel 13.3.5 van het Energiedecreet. Verdere uitvoeringsregels zijn bepaald in het Energiebesluit.

Vreg is de Vlaamse regulator van de elektriciteits- en gasmarkt
Heeft u een vraag? Mail of bel 1700