Internationale handel

Internationale handel in Garanties van Oorsprong

In het Vlaamse Gewest worden garanties van oorsprong door de VREG uitgereikt aan producenten van elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen. Ook in andere Europese landen reiken bevoegde instanties garanties van oorsprong uit voor de productie van elektriciteit uit hernieuwbare energiebronnen (uitvoering van Europese Richtlijn 2001/77/EG). Deze GOs kunnen geïmporteerd worden in Vlaanderen, maar Vlaamse GOs kunnen ook geëxporteerd worden naar andere Europese landen.

Hiervoor wordt gebruik gemaakt van een betrouwbaar, fraudebestendig en efficiënt mechanisme voor de overdracht van garanties van oorsprong. Dit mechanisme wordt beheerd door de Association of Issuing Bodies. Dit is een internationale vzw die zich opwerpt als facilitator voor Europese energiecertificaatsystemen, de garanties van oorsprong, waarvan de VREG sinds 2006 actief lid is. AIB heeft 2 steunpilaren:

  • Enerzijds werkte de AIB een internationale standaard uit, de EECS Rules, een set regels die voor alle AIB-leden geldt en die verder wordt aangevuld met het Domein Protocol. Dankzij deze geharmoniseerde regels is het concept garantie van oorsprong gestandaardiseerd en dus betrouwbaar en efficiënt toepasbaar in de deelnemende landen;
  • Anderzijds biedt de AIB een ‘Hub’, een softwareplatform waarlangs garanties van oorsprong in gestandaardiseerd formaat internationaal kunnen worden uitgewisseld.

Deze twee steunpilaren besparen de VREG veel tijd en middelen bij het internationaal uitwisselen van garanties van oorsprong: zowel de kwaliteitscontrole per land van herkomst als de administratieve werklast voor afhandeling van betrouwbare certificatentransacties in niet-gestandaardiseerde formaten zou zonder dergelijke gestandaardiseerde uitwisseling heel wat meer werk kosten. AIB biedt ook een platform voor discussie tussen de verschillende deelnemende landen. Daardoor blijft de standaard die de AIB biedt, in evolutie.

Omdat internationale transfers van GOs zonder de EECS-regels op geen andere wijze betrouwbaar en fraudebestendig kan worden gegarandeerd, aanvaardt de VREG voor de herkomststaving van elektriciteitsleveringen in Vlaanderen enkel GOs die aangemaakt zijn door een instantie die is lid is van de AIB als ‘Issuing Body’ (uitreikende instantie).

Deze garanties van oorsprong moeten dan naar het Vlaamse Gewest worden ingevoerd volgens de bovengenoemde EECS Rules, die verder worden aangevuld met het Domein Protocol voor Vlaanderen, dat de regels van het Vlaamse GO-systeem uiteenzet. Dit Domein Protocol voor Vlaanderen werd gepubliceerd als Bijlage 2 bij BESL-2011-7 van de VREG, met betrekking tot de vastlegging van de nadere technische regels wat betreft het gebruik van garantie van oorsprong. De meest recente versie werd op 21 september 2017 goedgekeurd door de Algemene Vergadering van AIB.

Deze link geeft u meer informatie (in het Engels) over de rol en de waarde van AIB in het internationale systeem van garanties van oorsprong.

Praktische tips bij de import en export van Garanties van Oorsprong

Basisprocedure

Door de verschillende betrokken organisaties zijn er een aantal stappen in het transactieproces. Een export wordt geïnitieerd door de verzendende rekeninghouder in de verzendende certificatendatabank. De transactie is echter pas definitief als de ontvangende databank een bericht heeft teruggestuurd dat de import goed ontvangen is. Als er iets misloopt, stuurt de databank van de bestemmeling een bericht dat de steuncertificaten werden geweigerd en worden ze terug beschikbaar op de rekening van de afzender. Voor een handelspartij in Vlaanderen kan dit opgevolgd worden via de transactiestatus in de Vlaamse certificatendatabank waarin hij toegang heeft tot de gegevens van zijn certificatenrekening.

Enkele aandachtspunten

Sluit een verkoopcontract buiten de certificatendatabank. Een technische overdracht van steuncertificaten is het gevolg van een eerder gemaakte commerciële afspraak.
Maak afspraken over de minimumgeldigheidsduur van de over te dragen garanties van oorsprong (GOs). Zorg ervoor dat de GOs een voldoende lange geldigheidsduur hebben om de tijdsduur voor de afhandeling van eventuele technische storingen te overbruggen. Als de GOs hun vervaldatum naderen, volg dan de status van de transactie nauwgezet op.
Contacteer de uitgevende instantie (“issuing body”) van de verzendende (resp. ontvangende) databank wanneer een openstaande export of importtransactie langer dan een dag onbeantwoord blijft. Vermeld hierbij het internationale transactienummer van de import of export die zichtbaar is in de certificatendatabank bij transactiedetails.

Rekeningnummer: een internationale transactie baseert zich op de rekeningnummers van de verzender en de ontvanger.

Import:
Geef het rekeningnummer van uw account in de VREG certificatendatabank aan uw handelspartner die van buiten Vlaanderen GOs op uw rekening zal storten. Als uw rekeningnummer nog niet bestaat, vraag er tijdig een aan bij de VREG. Een Vlaams rekeningnummer van een rekening waarop GO-import en export mogelijks is, begint met 29X.

Export:
Zorg altijd dat je het rekeningnummer in de niet-Vlaamse certificatendatabank kent van de partij waaraan je garanties van oorsprong wil verkopen. Als dit rekeningnummer nog niet is toegevoegd in de certificatendatabank is er om veiligheidsredenen immers geen export mogelijk. U merkt dit wanneer u de export aanmaakt en een ontvanger selecteert uit de lijst met gekende ontvangers. Stuur ons een mail (go@vreg.be) met de vraag om dit alsnog toe te voegen.

Landspecifieke aandachtspunten

Een lijst met de speciale voorwaarden voor handel, verval en inlevering van garanties van oorsprong van alle landen die aangesloten zijn bij AIB, vindt u hier:
https://www.aib-net.org/imposed-conditions-for-trade-expiry-and-cancellation

  • Spanje:

Risico van opschorting van import en export van Garanties van Oorsprong met Spanje:
Omdat het Spaanse AIB-lid CNMC om administratieve reden achterstaat met betaling van de AIB lidgelden, riskeert het om van de AIB hub te worden afgesloten op 4 januari 2018. Indien dat scenario bewerkstelligt, zal het niet meer mogelijk zijn om garanties van oorsprong te importeren vanuit en te exporteren naar Spanje vanaf die datum. Zodra de lidgelden weer betaald zijn, wordt Spanje weer aangesloten op de AIB-hub en wordt import en export met Spanje opnieuw mogelijk. 

Tijdsduur: Hou er rekening mee dat GOs eerst door de betreffende directeur van de Spaanse regulator moeten worden geaccepteerd alvorens een import of export werkelijk kan starten. Dit kan enige tijd kosten. Informeer u bij uw Spaanse handelspartner over de procedure, en in het bijzonder over de ouderdom van de GO’s bedoeld voor de transactie, opdat de vervaldatum van de betreffende GO’s in beeld is t.o.v. de transactietermijn.

Rollen: Enkel Spaanse elektriciteitsleveranciers kunnen vanuit het buitenland GOs importeren in Spanje. Enkel Spaanse elektriciteitsproducenten kunnen GOs exporteren uit Spanje, ze kunnen bovendien enkel GOs uit eigen productie exporteren.
 

  • Zwitserland:

In lijn met de Vlaamse wetgeving kunnen enkel garanties van oorsprong worden aanvaard uit landen van de Europese Economische Ruimte. Hoewel Zwitserland lid is van de AIB en de Zwitserse GOs aan de EECS Rules voldoen, kunnen we deze daarom niet toelaten voor import in Vlaanderen.

Import en export van WKK GOs

Technisch is de VREG certificatendatabank niet klaar om Vlaamse WKK GOs elektronisch te exporteren. Door het ‘Ex Domain Cancellation Agreement' kan er op een alternatieve manier gezorgd worden voor import of export van WKK GOs.  Vraag de modaliteiten aan per mail (go@vreg.be).
Import van niet-Vlaamse WKK GOs is wel mogelijk via de AIB Hub, op dezelfde wijze als import van GOs voor groene stroom.

Independent Certification Schemes (ICS)

Een certificaat dat binnen het EECS-systeem circuleert kan twee mogelijke merktekens dragen met betrekking tot het energieproduct waarover het informatie bevat:

  1. Garanties van oorsprong conform de definitie van Europese Richtlijn 2009-28
  2. Independent Certification Scheme (ICS)

In Vlaanderen is het wettelijk verplicht om leveringen van groene stroom te bewijzen door middel van de voorlegging van GOs bij de VREG. Een certificaat dat enkel een ICS-label draagt en geen garantie van oorsprong is, kan niet gebruikt worden voor deze staving. Het kan bijgevolg enkel in de VREG-handelsdatabank aanwezig zijn op doorreis naar een certificatendatabank buiten Vlaanderen.

Een ICS is een erkenning die als merkteken (label) aangebracht kan worden op garanties van oorsprong in internationale transacties. Een Independent Certification Scheme geeft meer detail over de opgewekte stroom waarmee het certificaat gerelateerd is. Het wijst erop dat een onafhankelijke certificeringsinstantie toeziet op de waarborgen van het betreffende label. Voorbeelden van ICS zijn het systeem van  NatureMade, EKOENERGY, Tüv, …

Zowel een garantie van oorsprong (GO) als een ICS hebben stroometikettering tot doel. Ze geven beide meer detailinformatie over het type geleverde elektriciteit. Op het moment dat in de handelsdatabank één van beide functies (GO of ICS) zijn waarde verliest, verliest ook de andere zijn waarde, om dubbeltelling van dezelfde hoeveelheid gecertifieerde stroom te vermijden. De geldigheidsduur van een ICS is dus gelijk aan die van een GO.

Vreg is de Vlaamse regulator van de elektriciteits- en gasmarkt
Heeft u een vraag? Mail of bel 1700